Κατά την
τελευταία δεκαετία, με την ραγδαία ανάπτυξη των ψηφιακών τεχνολογιών και την
ενσωμάτωσή τους στην καθημερινή ζωή, οι διαδικτυακοί χώροι και τα ψηφιακά
εργαλεία έχουν προσφέρει ευκαιρίες για σύνδεση και πληροφόρηση.
Ωστόσο, σύμφωνα με το euronews, η βία κατά των γυναικών και των
κοριτσιών που διευκολύνεται από την τεχνολογία έχει επίσης αυξηθεί σημαντικά.
Πάνω από το
90 % των βίντεο deepfake στο διαδίκτυο είναι πορνογραφικού χαρακτήρα, με τις
γυναίκες να αποτελούν σχεδόν αποκλειστικά τον στόχο, σύμφωνα με έκθεση του 2023
της Security Hero.
Το φαινόμενο στην Ευρώπη
Σε ολόκληρη
την Ευρώπη, η διαδικτυακή παρενόχληση, η παρακολούθηση και η χρήση λογισμικού
υποκλοπής δεδομένων ήταν οι πιο συνηθισμένες μορφές διαδικτυακής βίας που
αναφέρθηκαν από γυναίκες και κορίτσια, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση της
Women Against Violence Europe (WAVE).
Η WAVE είναι
ένα δίκτυο με περισσότερες από 180 ευρωπαϊκές ΜΚΟ γυναικών που εργάζονται για
την πρόληψη και την προστασία των γυναικών και των παιδιών από τη βία.
«Η βία που
ασκείται στο διαδίκτυο είναι συχνά πιο δύσκολο να αναγνωριστεί, να αποδειχθεί
και να τιμωρηθεί, με αποτέλεσμα πολλές γυναίκες και κορίτσια να εκτίθενται σε
κίνδυνο χωρίς επαρκή προστασία», σημειώνεται στην έκθεση.
Η
διαδικτυακή παρενόχληση, η ρητορική μίσους και οι απειλές ήταν εξίσου διαδεδομένες
και αναφέρθηκαν σε 30 χώρες.
Για
παράδειγμα, στην Ελλάδα, το 2023, οι γυναίκες αποτελούσαν το 55,3 % των θυμάτων
σε περιπτώσεις διαδικτυακών απειλών και το 69,6 % σε περιπτώσεις διαδικτυακής
παρενόχλησης.
Περισσότερες
από τις μισές χώρες (57 %) ανέφεραν επίσης αύξηση της κακοποίησης με βάση
εικόνες και της μη συναινετικής κοινοποίησης εικόνων προσωπικού χαρακτήρα.
Στη Δανία, ο
αριθμός των νέων που υφίστανται κακοποίηση με βάση εικόνες έχει τριπλασιαστεί
από το 2021.
«Οι
αλγόριθμοι μπορούν να διαδώσουν γρήγορα
μισογυνιστικό περιεχόμενο
σε μεγάλο αριθμό ατόμων, δημιουργώντας κλειστούς χώρους όπου η βία κατά των
γυναικών και των κοριτσιών είναι κανονικοποιημένη και διαδίδονται επιβλαβείς
ιδέες, ειδικά μεταξύ των νέων ανδρών», ισχυρίζεται η έκθεση WAVE.
Αυξανόμενες ανησυχίες για σεξουαλικές εικόνες γυναικών
Η ραγδαία
ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης τα τελευταία χρόνια φαίνεται να έχει
επιδεινώσει το πρόβλημα και να έχει δημιουργήσει ακόμη περισσότερες προκλήσεις
όσον αφορά τις σεξουαλικά σαφείς εικόνες.
Από τις
αρχές του 2026, το Grok, το chatbot τεχνητής νοημοσύνης που ανήκει στον Έλον
Μασκ, ανταποκρίνεται στις προτροπές των χρηστών να «γδύσει» εικόνες γυναικών,
δημιουργώντας deepfakes που παράγονται από τεχνητή νοημοσύνη χωρίς καμία
προστασία.
Μια
ευρωπαϊκή μη κερδοσκοπική οργάνωση που ερευνά αλγόριθμους με μεγάλη επιρροή, η
AI Forensics, ανέλυσε πάνω από 20.000 εικόνες που δημιουργήθηκαν από το Grok
και 50.000 αιτήματα που υποβλήθηκαν από χρήστες, και διαπίστωσε ότι το 53% των
εικόνων που δημιουργήθηκαν από το Grok περιείχαν άτομα με ελάχιστα ρούχα, εκ
των οποίων το 81% ήταν άτομα που εμφανίζονταν ως γυναίκες
Επιπλέον, το
2% των εικόνων απεικόνιζε άτομα που φαινόταν να είναι 18 ετών ή νεότερα, και το
6% των εικόνων απεικόνιζε δημόσια πρόσωπα, εκ των οποίων περίπου το ένα τρίτο
ήταν πολιτικά πρόσωπα.
Ως απάντηση,
η πλατφόρμα έχει εφαρμόσει νέα εργαλεία για να εμποδίσει το Grok να επιτρέπει
στους χρήστες να επεξεργάζονται φωτογραφίες πραγματικών ατόμων που φορούν
αποκαλυπτικά ρούχα.
«Έχουμε
εφαρμόσει τεχνολογικά μέτρα για να εμποδίσουμε τον λογαριασμό Grok στο X
παγκοσμίως να επιτρέπει την επεξεργασία εικόνων πραγματικών ατόμων που φορούν
αποκαλυπτικά ρούχα, όπως μπικίνι», έγραψε η ομάδα ασφάλειας του Μασκ στο X.
Αυτός ο
περιορισμός ισχύει για όλους τους χρήστες, συμπεριλαμβανομένων των συνδρομητών
επί πληρωμή.
Οι
πολιτικοί, οι δημοσιογράφοι, οι υπερασπιστές των δικαιωμάτων των γυναικών και
οι φεμινίστριες είναι συχνά στόχος διαδικτυακής παρενόχλησης, πορνογραφίας
deepfake και συντονισμένων εκφράσεων μίσους που έχουν ως στόχο να τις
αποσιωπήσουν ή να τις δυσφημίσουν.
