Η λειτουργία
πτήσης, γνωστή ως airplane mode, υπάρχει στα smartphones εδώ και περισσότερες
από δύο δεκαετίες. Από το 2003, όταν τα κινητά άρχισαν να εξελίσσονται σε
αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας, η συγκεκριμένη λειτουργία έχει
γίνει απαραίτητη κάθε φορά που επιβιβαζόμαστε σε
αεροπλάνο.
Παλαιότερα,
οι επιβάτες έπρεπε να απενεργοποιούν εντελώς τα κινητά τους κατά τη διάρκεια
της πτήσης. Με το airplane mode, όμως, μπορούμε να συνεχίσουμε να
χρησιμοποιούμε τη συσκευή για να ακούμε μουσική, να βλέπουμε ταινίες ή να
παίζουμε παιχνίδια, χωρίς το κινητό να αναζητά ενεργά δίκτυο κινητής
τηλεφωνίας.
Μπορεί όμως
ένα κινητό να ρίξει ένα αεροπλάνο; Η απάντηση στο συγκεκριμένο μύθο είναι όχι.
Από την άλλη, ο βασικότερος λόγος που ζητείται από τους επιβάτες να
ενεργοποιούν τη λειτουργία πτήσης σχετίζεται με πιθανές παρεμβολές στα
συστήματα επικοινωνίας του αεροσκάφους.
Για το… καλό του πιλότου
Όπως έχει
φανεί σε μελέτες της βρετανικής Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (UK CAA), οι
εκπομπές από κινητές συσκευές μπορεί να προκαλούν παρεμβολές στα ακουστικά των
πιλότων και έτσι να δυσκολέψουν την επικοινωνία τους με τον πύργο ελέγχου.
Ειδικότερα,
τα κινητά τηλέφωνα εκπέμπουν ραδιοκύματα και, όταν δεν βρίσκονται σε λειτουργία
πτήσης, αναζητούν συνεχώς διαθέσιμο σήμα κινητής τηλεφωνίας.
Σε ένα
αεροπλάνο που πετά σε ύψος περίπου 30.000 ποδιών ή και υψηλότερα, η διαδικασία
αυτή γίνεται πιο δύσκολη. Οι κεραίες κινητής τηλεφωνίας είναι σχεδιασμένες
κυρίως για να καλύπτουν περιοχές στο έδαφος και όχι αεροσκάφη που κινούνται με
μεγάλη ταχύτητα σε μεγάλο ύψος.
Όταν το
κινητό δυσκολεύεται να βρει σήμα, μπορεί να αυξήσει την ισχύ εκπομπής του,
προσπαθώντας να συνδεθεί με διαθέσιμη κεραία. Παράλληλα, συνεχίζει να στέλνει
και να λαμβάνει σύντομες ραδιοφωνικές εκπομπές για την αναζήτηση και διατήρηση
σύνδεσης.
Αυτή η
συνεχής προσπάθεια σύνδεσης μπορεί, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, να δημιουργήσει
παρεμβολές.
Πώς φτάνει ο ήχος μέχρι το πιλοτήριο
Τα
ραδιοκύματα από μια κινητή συσκευή μπορούν να επηρεάσουν καλωδιώσεις και
ηλεκτρονικά συστήματα, ιδιαίτερα όταν το κινητό βρίσκεται κοντά στο πιλοτήριο ή
σε καλωδιώσεις του αεροσκάφους.
Τα καλώδια
των ακουστικών των πιλότων, τα συστήματα ενίσχυσης ήχου και οι καλωδιώσεις
μπορούν να λειτουργήσουν ως «δέκτες» τέτοιων παρεμβολών.
Σε ορισμένες
περιπτώσεις, ο εξοπλισμός ήχου του πιλοτηρίου μπορεί να μετατρέψει αυτές τις
παρεμβολές σε έναν ενοχλητικό ήχο, που περιγράφεται ως βουητό, τσίριγμα ή
χαρακτηριστικό «μπιπ».
Το
αποτέλεσμα είναι να γίνεται δυσκολότερη η καθαρή επικοινωνία του πληρώματος με
τον έλεγχο εναέριας κυκλοφορίας. Το ζήτημα αποκτά μεγαλύτερη σημασία σε
κρίσιμες φάσεις της πτήσης, όπως η απογείωση και η προσγείωση, όπου η
επικοινωνία πρέπει να είναι όσο το δυνατόν πιο καθαρή.
Τι πετυχαίνει το airplane mode
Για το λόγο
αυτό, δημιουργήθηκε η λειτουργία πτήσης, η οποία απενεργοποιεί τις ασύρματες
εκπομπές του κινητού, περιορίζοντας έτσι την πιθανότητα παρεμβολών και κάνοντας
πιο εύκολο το έργο των πιλότων και των πύργων ελέγχου.
5
Σχόλια
Νικήτας
12:42
21/08/26
Ο Αρσενιος
ειναι πιο κοντά στην πραγματικότητα. Αν τα αεροπλάνα είχαν "πρόβλημα"
απο τα κινητά των επιβατών δεν θα πετούσε κανένα. Τα δίκτυα κινητής υποφέρουν
απο το roaming στις κεραίες οταν το αεροπλάνο πετάει χαμηλά.
Χρήστος
16:01 21/08/26
Μια
σημαντική λεπτομέρεια: δεν είναι ακριβώς το “roaming”. Το roaming συνήθως
σημαίνει ότι ο συνδρομητής χρησιμοποιεί δίκτυο άλλου παρόχου. Εδώ μιλάμε κυρίως
για cell selection/reselection και handover μεταξύ κυψελών (cells). Μάλιστα,
στην Ευρώπη τα συστήματα κινητής τηλεφωνίας που εγκαθίστανται ειδικά σε
αεροσκάφη χρησιμοποιούν δικό τους onboard cellular network, ώστε τα κινητά να
μην συνδέονται απευθείας στις επίγειες κεραίες· το ευρωπαϊκό πλαίσιο προβλέπει
επίσης ελάχιστο ύψος 3.000 m για τη λειτουργία αυτών των συστημάτων, ακριβώς
για την προστασία των επίγειων δικτύων.
Χρήστος
08:19
21/08/26
Η βασική
εικόνα από τον ICAO είναι ότι δεν υπάρχει ένας γενικός κανόνας που να λέει «το
smartphone πρέπει υποχρεωτικά να είναι πάντα σε airplane mode». Ο ICAO
αντιμετωπίζει τα κινητά ως Portable Electronic Devices (PEDs) και αφήνει
σημαντικό μέρος της εφαρμογής στους αερομεταφορείς και στις εθνικές αρχές. Ο
ICAO έχει εκδώσει οδηγίες για την ευρύτερη χρήση PEDs, συμπεριλαμβανομένων των
smartphones, κατά τη διάρκεια όλων των φάσεων της πτήσης. Η Circular 340 αφορά
ακριβώς το πώς ένας operator μπορεί να επιτρέψει τη χρήση τους, αφού
αξιολογήσει την ασφάλεια και την πιθανότητα ηλεκτρομαγνητικών παρεμβολών. Η
λογική είναι: Smartphone σε κανονική λειτουργία με ενεργό cellular transmitter:
μπορεί να εκπέμπει RF και επομένως υπάγεται στους περιορισμούς για transmitting
PEDs. Smartphone σε airplane/flight mode: απενεργοποιούνται τα ασύρματα τμήματα
που εκπέμπουν, οπότε μπορεί να χρησιμοποιηθεί για λειτουργίες που δεν απαιτούν
εκπομπή, εφόσον το επιτρέπει ο operator. Wi-Fi/Bluetooth: το airplane mode δεν
σημαίνει απαραίτητα ότι όλα τα ασύρματα συστήματα παραμένουν απενεργοποιημένα.
Αν η αεροπορική εταιρεία επιτρέπει Wi-Fi ή Bluetooth, αυτά μπορούν να
ενεργοποιηθούν σύμφωνα με τις οδηγίες της. Ο operator πρέπει να έχει
αξιολογήσει ότι η χρήση των PEDs δεν επηρεάζει δυσμενώς τα συστήματα και τον
εξοπλισμό του αεροσκάφους. Άρα, είναι υποχρεωτικό το airplane mode; Όχι ως
καθολική «εντολή του ICAO» για κάθε πτήση. Ο ICAO ουσιαστικά λέει ότι η χρήση
PEDs μπορεί να επιτραπεί εφόσον ο operator έχει διασφαλίσει την ασφάλεια.
Επίσης αναφέρει ότι τα κράτη μπορούν να επιτρέψουν στους operators να
επεκτείνουν τη χρήση PEDs ακόμη και στις κρίσιμες φάσεις της πτήσης, υπό
συγκεκριμένες προϋποθέσεις και διαδικασίες έγκρισης.